Van kerk en kansel gescheiden

22 januari 2021

Onlangs reed ik op een zondagmorgen door het buitengebied van Scherpenzeel. Slingerend over smalle weggetjes en langs druiligere bomen. Een typische winterdag in Nederland. Terwijl ik daar reed en naar een van de huizen keek, zag ik een wat oudere mevrouw zitten. Ze zat daar op een stoel voor het raam en gezien het tijdstip leek het me dat ze aan het luisteren was naar een preek. Toen ik de bocht rond het huis genomen had, kreeg ik via een ander raam opnieuw zicht op deze mevrouw. Nu kon ik het nog beter zien. Haar hoofd rustte op haar arm en was lichtjes naar voren gebogen Het kon toch bijna niet anders: Hier was een vrouw met ingespannen krachten aan het luisteren. Ik stel me zo voor dat ze dat wekelijks doet. Misschien - gezien haar leeftijd - al heel wat jaren. Zondag na zondag. En gezien haar houding kreeg ik niet de indruk dat ze aan het kijken was, ze luisterde. Die ingespannen blik - voor zover ik dat kon zien natuurlijk - verraadde niet bepaald een houding van iemand die werd vermaakt door een voorganger die bezig was zijn schaapjes allerlei kunstjes bij te brengen. Ongetwijfeld vanuit zijn hoge roeping de kudde in beweging te krijgen.

Ze luisterde eenvoudig.

Ik moest bij dat beeld denken aan het schilderij van de apostel Paulus in de gevangenis door Rembrandt. Zittend met een stapel perkamenten op zijn schoot, de hand voor zijn mond, zie je hem nadenken wat hij zal schrijven. Een diepe concentratie.

De vrouw die ik zag, was een soort stilleven. Bevroren in het moment van de tijd. Ze was met eeuwige dingen bezig. Zoiets vraagt natuurlijk wel enige oefening. Dat zal in menig huishouden wel wat anders gaan. Rondspringende kleuters, jengelende baby's en half aanwezige pubers. Dat zijn niet wat je noemt stillevens. Nu wordt dat natuurlijk niet van ons gevraagd, maar wel dat we geconcentreerd de boodschap die de Geest tot ons te zeggen heeft proberen te ontvangen.

Ik begrijp heel goed dat het nog een hele toer is om met opgroeiende kinderen een kerkdienst online te volgen. Ik vind het zelf ook bepaald niet eenvoudig. Dat je daarbij kunt kijken, is wel een voordeel. En toch vraagt dit ook de nodige oefening. Overigens proberen wij predikanten en kerkenraad van onze kant ook ons best te doen. Ik snap heel goed dat het thuis meeluisteren wel heel wat anders is dan in een kerkgebouw zitten. Ik hoor graag reacties. Ik vind het overigens wel jammer wanneer ik hoor dat er soms een beetje heel erg snel overgeschakeld wordt naar kerkdiensten die wat makkelijker te volgen zijn. Vaak kerken (of omroepen) die veel meer media-ervaring hebben en meer middelen om het allemaal vlotjes en mooi in beeld te brengen. Goed, het kan ondersteunend zijn. Maar laten we wel in de gaten houden dat dit niet overheersend wordt. Het is uiteindelijk toch het Woord dat het doen moet. Dat is de eeuwen zo gegaan, ook in moeilijke tijden. Ik realiseer me heel goed hoe moeilijk het soms kan zijn, maar laten we toch proberen onszelf en onze kinderen hierin te oefenen. Dan acht ik u creatief genoeg hierin ook wat ondersteuning te bieden. Sommigen mensen steken een kaars aan als teken van Christus' aanwezigheid. Kinderen kunnen ondertussen tekeningen maken. Maar er is vast veel meer te bedenken. Maar vergeet niet dat de manier waarop u als ouder luistert ertoe doet. Wanneer je tijdens de preek verschillende keren je telefoon tevoorschijn haalt, wordt dit door kinderen haarfijn geregistreerd. En wanneer u geconcentreerd zit te luisteren, merkt het kind dit ook. Dan kan het voor hem of haar nog allemaal wat lastig zijn. Maar de blik op zijn moeder of vader zegt hem dat het blijkbaar iets heel belangrijks is waar ze naar zitten te luisteren. En wie zal zeggen wat dat bij je kind, zelfs je onwillige tiener nog kan uitwerken!


Meer informatie:
ds. G.C. Bergshoeff
033-277 13 77
dsb@hervormdscherpenzeel.nl

Terug naar het nieuwsoverzicht